Winkelwagen 0

 
  1. 3Gratis bidon

 

Er zijn geen producten meer beschikbaar om te kopen.

Producten
Voeg bestelnotities toe
Subtotaal Gratis
Verzendkosten, belastingen en kortingscodes worden berekend bij het afrekenen.
4.9/5 · 417 reviews

Je winkelwagen is leeg.

Cafeïne en wat het doet voor je sportprestatie: een uitgebreid overzicht

Inleiding

Cafeïne is een van de populairste en best onderzochte stoffen om je sportprestatie te verbeteren. Het helpt bij uithoudingsvermogen, kracht en concentratie, en dat maakt het een handig middel voor sporters in allerlei disciplines. In dit overzicht lopen we door wat cafeïne doet, welke doses veilig zijn, hoe je het het beste neemt en wat het voor je prestatie kan betekenen.

 

Waarom cafeïne belangrijk is

Cafeïne staat al lang bekend als ergogeen middel, een stof die je prestatie verbetert. Tientallen jaren onderzoek bevestigen dat. Het werkt vooral goed omdat het tijdens het sporten zowel je lichaam als je hoofd beïnvloedt.

• Beter uithoudingsvermogen: Cafeïne maakt vetzuren vrij uit je vetreserves, zodat je spieren vet kunnen gebruiken in plaats van glycogeen. Daardoor stel je vermoeidheid uit bij lange inspanningen (Burke, 2008).

• Scherper in je hoofd: Cafeïne blokkeert adenosine, een neurotransmitter die met vermoeidheid te maken heeft. Daardoor ben je alerter, kun je je beter concentreren en reageer je sneller. Allemaal dingen die tellen als je op hoog niveau sport (Nehlig, 2010).

• Meer kracht en explosiviteit: Cafeïne zorgt dat je spieren meer motorische eenheden inschakelen en efficiënter samenwerken met je zenuwstelsel. Dat vertaalt zich in meer kracht en explosieve power (Grgic et al., 2019).

Onderzoek laat ook zien dat cafeïne net zo goed kan werken bij aerobe inspanning, zoals lange afstanden hardlopen, als bij anaerobe inspanning, zoals krachttraining en sprints (Goldstein et al., 2010).


Wat is cafeïne eigenlijk?

Cafeïne is een natuurlijke stimulant die in meer dan 60 plantensoorten voorkomt, waaronder koffiebonen, theebladeren en cacaobonen. Het stimuleert je centrale zenuwstelsel door de adenosinereceptoren in je hersenen te blokkeren. Daardoor voelt inspanning lichter aan en blijf je wakkerder (Nehlig, 2010).

Na inname wordt cafeïne snel opgenomen in je bloed. De piek zit binnen 30 tot 60 minuten. De halfwaardetijd ligt tussen de 3 en 6 uur, afhankelijk van je genen, je lever en hoe vaak je cafeïne gebruikt (Goldstein et al., 2010).

Grappig detail: wie dagelijks cafeïne gebruikt, breekt het mogelijk sneller af en heeft dus een hogere dosis nodig voor hetzelfde effect. Daarom werkt een cafeïnestrategie het beste als je die op jezelf afstemt.


Welke dosis is veilig?

De juiste dosis cafeïne hangt af van je lichaamsgewicht, hoeveel cafeïne je gewend bent en het soort sport dat je doet. Deze richtlijnen worden breed gedeeld:

• Lage dosis (1 tot 3 mg/kg): Geschikt als je een lichte oppepper wilt of nog weinig ervaring hebt met cafeïne.

• Gemiddelde dosis (3 tot 6 mg/kg): Het bereik waarin je het meeste uit cafeïne haalt voor je prestatie.

• Hoge dosis (>6 mg/kg): Levert zelden extra op en vergroot de kans op bijwerkingen zoals trillen, misselijkheid en een hogere hartslag (Goldstein et al., 2010).

Ter vergelijking: een sporter van 70 kg zit dan op 210 tot 420 mg, ongeveer 2 tot 4 koppen koffie. Boven de 9 mg/kg kun je beter niet gaan. Het levert steeds minder op en kan risico's voor je gezondheid geven.

Niet iedereen reageert hetzelfde op cafeïne. Door genetische verschillen in CYP1A2, het enzym dat cafeïne afbreekt, voelt de een al veel bij een lage dosis, terwijl de ander meer nodig heeft (Cornelis et al., 2011).


Hoe neem je cafeïne het beste?

Je kunt cafeïne op verschillende manieren binnenkrijgen, elk met eigen voordelen:

1. Koffie en thee: Natuurlijke bronnen die je overal vindt en die naast cafeïne ook antioxidanten bevatten. Nadeel: hoeveel cafeïne erin zit, verschilt per bereiding.

2. Cafeïnetabletten of -capsules: Precies te doseren en makkelijk mee te nemen voor vlak voor de wedstrijd.

3. Energiegels en sportdranken: Vaak gecombineerd met koolhydraten. Populair bij duursporters voor lange inspanningen.

4. Kauwgom of chews met cafeïne: Worden via je mondslijmvlies opgenomen en geven daardoor snel effect tijdens een wedstrijd.


Timing is bepalend om het meeste uit cafeïne te halen. Neem je het 30 tot 60 minuten voor de inspanning, dan zit de piek in je bloed precies tijdens je prestatie (Goldstein et al., 2010). Voor duursporters kan het helpen om tijdens een lange wedstrijd steeds kleine hoeveelheden te nemen, zodat je prestatie op peil blijft.

Drink je dagelijks koffie? Dan kan 3 tot 5 dagen zonder cafeïne voor een wedstrijd je tolerantie verlagen, waardoor het prestatie-effect sterker uitpakt (Burke, 2008).


Conclusie

Cafeïne is een krachtig en goed onderzocht ergogeen middel dat je uithoudingsvermogen, kracht en focus flink kan verbeteren als je het goed gebruikt. Maar het effect verschilt sterk per persoon. Je zult dus zelf moeten uitproberen welke dosis en timing voor jou werken. Ken je eigen tolerantie en vermijd te hoge doses, dan haal je er veilig het meeste uit.

Zie cafeïne als aanvulling op een goed trainings- en voedingsplan, niet als vervanging ervan. Gebruik je het verstandig, dan is cafeïne een betrouwbare bondgenoot op weg naar je beste prestatie.


Veelgestelde vragen

V: Werkt cafeïne in elke sport?

A: Cafeïne helpt bij de meeste sporten, maar het werkt vooral goed bij duursport en bij sporten waar focus en kracht belangrijk zijn. Bij korte inspanningen op lage intensiteit merk je er waarschijnlijk minder van.


V: Wat doet tolerantie met het effect?

A: Als je dagelijks cafeïne gebruikt, word je er minder gevoelig voor en heb je meer nodig voor hetzelfde effect. Een korte pauze kan de werking herstellen.


V: Is cafeïne toegestaan bij wedstrijden?

A: Ja, cafeïne is toegestaan. Maar heel hoge doses (bijvoorbeeld >9 mg/kg) kunnen bij een dopingcontrole opvallen door een hoog cafeïnegehalte in je urine.


V: Zijn er risico's op de lange termijn?

A: Een gematigde hoeveelheid cafeïne is voor de meeste mensen veilig. Te veel kan wel leiden tot afhankelijkheid, slechter slapen en onrust bij mensen die er gevoelig voor zijn.


V: Wat zijn de bekendste bijwerkingen?

A: Slecht slapen, trillen, maagklachten en een hogere hartslag, vooral bij hoge doses.


Referenties
1. Burke LM. “Caffeine and sports performance.” Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism, 2008. https://doi.org/10.1139/h08-130
2. Goldstein ER, et al. “International society of sports nutrition position stand: caffeine and performance.” Journal of the International Society of Sports Nutrition (JISSN), 2010. http://dx.doi.org/10.1186/1550-2783-7-5
3. Nehlig A. “Is caffeine a cognitive enhancer?” Journal of Alzheimer’s Disease, 2010. https://doi.org/10.3233/jad-2010-091315
4. Grgic J, et al. “Effects of caffeine intake on muscle strength and power: a systematic review and meta-analysis.” Journal of the International Society of Sports Nutrition (JISSN), 2019. https://www.doi.org/10.1186/S12970-018-0216-0
5. Cornelis MC, et al. “Coffee, caffeine, and risk of hypertension: a dose-response meta-analysis.” American Journal of Clinical Nutrition, 2011. https://doi.org/10.3945/ajcn.110.004044